یورد به هر گونه محل تخلیه(برچیده شدن) بار و بنه و آغل های با حصار و بی حصار،بجا مانده ایل در اثر جابجایی و کوچ خانوارها می گفتند و هنوز هم بر سر زبانهاست . معانی خوب و بد هم دارد . یورد نو و نا گرفته مبارکتر و یورد کهنه بویژه زمستانی و پاییزی کمی ملال آور و یادآوری رنج و زحمت ایل بود . شاید مفهوم ان در موضع اصلی و واقعی ان در حین کوچ و بار کن و بی انداز ملموس تر و با احساستر بوده باشد . اصلاح یورد گویا از ریشه ترکی در میان تمام جوامع ایلی رواج یافته و مورد پذیرش همگان بوده و هست . .وقتی کوچ از جا کنده میشده و سر جایش بجز رد پا و خاکستر اجاق میمانده دیگر سر یورد مفهوم گذشته و نا میمون بنظر میرسیده و چنانچه خانواری دیر تر از دیگری و با مفهومی اخرین نفری بوده که محل اطراق قبلی (یورد ) را ترک مینموده است ، احساس خوشی به انها دست نمی داده است . مثال های زیادی در این مورد در میان هم ایلی ها رواج داشته که اغلب به معنای نا کامی و کند و نا خوشایند شمرده میگردیده است . از جمله چاقو و اره کند و بی مصرف را بحواله یورد متهم میکردند . ای کاش سر یورد مانده بود یعنی اگر چیزی غیر قابل استفاده بوده و کهنه و بی مصرف را در یورد رها نموده و بدر بخور نبوده است و هر چیز درد سر دار و بی مصرف به این سرنوشت دچار می گردید . اگر فردی از ایل جلوتر از کوچ پیشروی کرده و محل و مراتع اینده ایل را انتخاب میکرد که فردای ان روز کوچ اغاز میگردید و می گفتند ..فلانی یورد جدید را مثلا در سه برکه گرفته و این احساس خوشایندی به تمام اهالی القا نموده و صبرشان تا کوچ فردا و رسیدن به یورد نو کمی لبریز و بی تابی میکردند . جدا شدن از یورد های زمستانی و پاییزی که به مدت طولانی اتفاق می افتاد بسیار سنگین و خلاص شدن ان در قشلاق ایل به سختی در بدو سال نو جابجایی صورت میگرفت و آنقدر پس بار و پیش بار میکردند که شاید یک روز تمام این جابجایی شکل میگرفت و رسیدن به یورد نو را دایما به فال نیک میگرفتند و خاطرات گاها تلخ یورد کهن را ضرب المثل نموده و به یکدیگر یاد اوری و ذکر میکردند که حاکی از درد رنج و زحمت بی حد اهالی ایل در ان یورد کهنه یاد میکردند و ذکرشان چنین بود : الهی پس نیاد یودر کهنه و پارسال و قبلی و غیرو به احتمال زیاد اغلب خاطرات بدی داشتند و تمام آذوقه و لوازم زندگی و علوفه دامها روبه نقصان بوده و همیشه در نگرانی بسر میبردند و طوری که برای مثال دایما از یورد و سال نا جور و بد یمن می گفتند : مانند مار پوست انداختیم : حاکی از سختی و رنج بیشمار وارده بر اهالی بوده است . بدین طریق از یورد نو و مبارک ایل استقبال و به اینده بهتری می اندیشیدند و روند زندگی از یکنواختی خارج میگردید.خدا یوردت را گم کند ، یعنی هیچ اثری از تو بجا نماند حتی سر یورد مهمترین و گیراترین دعا و نفرین و نفوس بد شاید بتوان از ان استفاده کرد که احتمالا جگر طرف با این نفرین تا حدی خنک میشده و به یک آرامش نسبی میرسیده است این مورد در صورتی رخ میداده است که دست او از تلافی کوتاه و زورش نقصان داشته و کاری از دستش بر نمی آمده است .جابجایی وسایل منزل به منزل تا رسیدن به مکان مورد دلخواه و آرام گرفتن در یورد تازه از اصول مهم کوچ و مهاجرت ایلی قلمداد میشود .یورد ، یورد است چنانچه خانواری ایلی دو یا بیشتر بر یک یورد بهاره و یا پاییز ، زمستانی سپری کند در میان ایل ان یورد و ان خانوار بهم وابستگی دارد یعنی ان یورد را متعلق به ان خانواده می شناختند برای مثال میگفتند یورد مشهدی حسن و حسین و غیرو . یوردها بستگی به منطقه جغرافیایی و یا فصل بهار و زمستان داشت . بهاره و تابستانه دارای آغل محکم خار دار درختی و زمستانه بشکل سنگ چین یا کره ی و با سرپوش چادر سیاه لتفی سر بام آ ن راتشکیل میداد . برای جلوگیری از ورود دامها به بخش مسکونی با پوشش سنگی 45 سانتی ، یا خار معکوس بر روی دیواره سنگی محصور بود .یورد نو آنقدر قابل احترام هم ایلیان بود که در مورد ان بهم پیام تبریک مبادله می کردند و کلامشان این گونه بود "یورد نو مبارک " افراد ایل وابستگی خاص و ویژه ای نسبت به یورد داشتند بنوعی سند شفاهی و موجودیت طبیعی در مناطق قشلاق و ییلاق رامربوط به خود می دانستند .....ادامه دارد
یورد زمستانی در سرحد ایل باصری
امتیاز بدهید :
موضوع : | بازدید : <-PostHit->
برچسب ها : yourd ,